Welkom bij Apenheul
Welkom!
Park geopend vanaf woensdag 27 mei, 10.00 uur
Achter de schermen bij de orangs
Deel 3: Zorgvuldige keuzes
26-05-2026
Wat komt er allemaal kijken bij de verzorging van de dieren in Apenheul? Hoe worden verblijven ingericht? Hoe zorgen we voor positief dierenwelzijn? En hoe zetten we ons wereldwijd in voor primaten? In deze nieuwe serie nemen we jullie mee in verschillende thema’s, geheel in het teken van orang-oetans!
Dierenwelzijn
Dierenwelzijn staat centraal bij alles wat Apenheul doet. Voeding en huisvesting zijn aangepast naar het natuurlijke gedrag van de dieren. Orang-oetans zijn semi-solitaire boombewoners, wat betekent dat ze klimgelegenheid en individuele ruimte nodig hebben. Hier is hun hele verblijf speciaal voor ontworpen, zoals uitgelegd in het vorige blog.
Binnen Apenheul werken de dierverzorgers nauw samen met elkaar, met de Coördinator Dierenwelzijn en de dierenarts. Daarnaast wordt samengewerkt met internationale experts en onderzoekers om de zorg en leefomstandigheden van de dieren te verbeteren. Het doel: dieren niet alleen gezond houden, maar ook zorgen voor positief welzijn en hun natuurlijke gedrag laten zien. Als gevolg van zoveel goede zorg en leefomstandigheden worden dierentuindieren vaak ouder dan hun soortgenoten in het wild. Aan de andere kant leidt dit soms tot dieren met ‘ouderdomsproblemen’ die in het wild niet voorkomen, omdat een dier met dergelijke problemen daar niet zo lang zou kunnen overleven.
" Orang-oetans zijn semi-solitaire boombewoners, wat betekent dat ze klimgelegenheid en individuele ruimte nodig hebben. "
Ouderenzorg
Bij oudere dieren kijken we extra zorgvuldig naar dierenwelzijn en in hoeverre het dier nog in staat is om zijn natuurlijke gedrag uit te voeren. Om welzijn zo objectief mogelijk te beoordelen, gebruiken we de NVD Dierenwelzijn Methodiek. Deze methode is mede door Apenheul ontwikkeld en wordt inmiddels ook door andere dierentuinen gebruikt. De methode wordt overigens niet alleen gebruikt voor oudere of zieke dieren, maar ook om algeheel welzijn continu te verbeteren. Meerdere onafhankelijke experts, zoals dierverzorgers, een dierenarts, voedingskundige en gedragsbioloog, voeren welzijnsbeoordelingen uit aan de hand van een uitgebreide vragenlijst. De beoordelingsperiode duurt een paar weken.
Hierna worden alle gegevens verwerkt en besproken. We stellen een actieplan op met concrete acties en deadlines. Dit kan bijvoorbeeld leiden tot aanpassingen in een verblijf, in voeding of in medicatie zoals pijnstilling. Soms hoort daar ook een moeilijke beslissing bij. Wanneer een dier ernstig lijdt en herstel niet meer mogelijk is, kan euthanasie overwogen worden. Dit gebeurt altijd in zorgvuldig overleg met dierenartsen en specialisten, en soms ook met externe beoordelaars, met het welzijn van het dier als uitgangspunt.
Kevin
Een actueel voorbeeld van een dier op leeftijd waar welzijn in het geding is, is orang-oetan Kevin. Al jarenlang is Kevin een vertrouwd gezicht voor onze bezoekers en een dier waar onze verzorgers een bijzondere band mee hebben opgebouwd. In 2013 kwam de toen 31-jarige Kevin vanuit een dierentuin in Berlijn naar Apenheul. Deze orang-oetan heeft een niet correct gevormd skelet, waardoor hij zich altijd al moeilijker voortbeweegt dan zijn soortgenoten. Nu hij ouder wordt, merken we dat dit hem steeds meer beperkt, onder andere doordat zijn spierkracht afneemt.
Hij wordt zwakker, kan zich vooral over de grond moeilijk voortbewegen en zijn gezondheid is kwetsbaar. De verzorgers, dierenarts en welzijnsspecialisten volgen hem daarom intensief. Dagelijks observeren zijn verzorgers hem en de Dierenwelzijn Methodiek wordt op regelmatige basis uitgevoerd.
Ook zijn verschillende aanpassingen gedaan in het verblijf, om hem makkelijker van A naar B te laten gaan. Zo zijn bijvoorbeeld touwen lager opgehangen, zodat hij er beter bij kan. Daarnaast krijgt hij pijnstilling. We blijven hem goed monitoren.
